حقوق کیفری محیط زیست به مجموعه­‌ای از قوانین و مقررات گفته می­شود که پیرامون جرایم زیست­‌محیطی و ضمانت اجرای کیفری آن‌­ها، به بحث و بررسی می­پردازد. محیط زیست یا همان محیط زندگی بشر و سایر موجودات جان‌دار و غیر جان‌دار ابعاد بین‌­المللی و جهانی دارد و حفظ و حمایت از آن، نیاز به همکاری و هماهنگی همه کشورها و ملت‌­ها در اقصی نقاط دنیا دارد. در کنار همکاری بین‌­المللی، تمامی کشورها به منظور تأمین زندگی سالم، محیطی امن را برای مردم خود تضمین می­کنند و انواع تدابیر لازم را برای حفظ سلامت محیط زیست به کار می­برند که مهم‌­ترین تدابیر لازم برای حفظ و حمایت از محیط زیست سالم و امن، تدابیر کیفری هستند؛ زیرا محیط زیست از آن­چنان اهمیتی برخوردار است که متجاوزین و معترضین به آن را باید با مجازات و تدابیر کیفری عقوبت کرد. نکته حائز اهمیت در مورد تدابیر کیفری این است که چون جرایم زیست‌­محیطی، جرایمی بدون قربانی هستند و عموماً شاکی خصوصی ندارد و نهادهای ذی­ربط و متولی محیط زیست نیز دلسوزی چندانی نشان نمی­دهند، در مقام رسیدگی و صدور حکم مرتکبین آن، در مواردی مماشات می­شود که این امر موجب جسارت متهمان و تکرار جرم توسط آن­ها می­شود. امروزه با توجه به دستاوردهای نوین حقوق جزا و قوانین و مقررات جدید کیفری، مجازات­‌های اجتماعی یا جایگزین حبس به عنوان تدابیر کیفری پیشرفته در دنیا به رسمیت شناخته شده است. ...